ABD'nin Arizona eyaletindeki Kitt Peak Ulusal Gözlemevi'nde bulunan Mayall Teleskobu'na kurulu Karanlık Enerji Spektroskopik Aygıtı (DESI), evren hakkında çığır açıcı yeni bir harita oluşturdu. Fiber optik gözlerle donatılmış bu güçlü cihaz, 47 milyondan fazla galaksi ve kuasarı, 20 milyondan fazla yıldızı kaydetti. DESI'nin bu başarısı, galaksilerin yapısını, nasıl oluştuklarını ve evrenin yaklaşık 13,7 milyar yıl önceki çok erken evrelerine dair yeni veriler sunmasının yanı sıra, bilim dünyasının en büyük gizemi olan karanlık enerjiyi anlamada önemli gelişmeler sağladı.
Garcia ve Lee gibi önde gelen astronomlar, haritanın 11 milyar ışık yılı uzaklıktaki galaksileri görüntüleyebilmesinin, evrenin başlangıcına çok yakın dönemleri inceleme fırsatı sunduğunu belirtiyor. Araştırmanın belki de en dikkat çekici yanı ise, evrenin genişlemesini hızlandıran karanlık enerjinin, düşünüldüğü gibi sabit kalmadığı; zamanla evrim geçirebileceğine dair yeni bulgular barındırıyor olması. Bilim insanları, karanlık enerjinin kütleçekimine karşı etkisinin zayıflıyor olabileceğini, bu durumun evrenin sonu ve geleceği hakkında mevcut paradigmanın değiştirilmesini gerektirebileceğini vurguluyor.
DESI'nin araştırmacıları, haritayı genişleterek 17 bin derece karelik bir gökyüzü alanına ulaşmayı hedefliyor. Bu genişletilmiş çalışma, Samanyolu galaksisine yakın bölgeleri, cüce galaksileri ve yıldız şeritlerini inceleyecek ve hem görünmeyen karanlık maddeyi çözmeye hem de karanlık enerjinin evrendeki rolünü yeniden yorumlamaya yardımcı olacak. DESI Direktörü Michael Levi, "Ne bulacağımızı bilmiyoruz ama bunun oldukça heyecan verici olacağını düşünüyoruz" diyerek, gözlemevinin bilim dünyasında yarattığı yankının altını çiziyor.